Cơ sở pháp lý và những lưu ý khi triển khai LoRaWAN, IoT và Smart City
920–923 MHz đang được sử dụng ngày càng phổ biến cho các hệ thống IoT và mạng diện rộng công suất thấp (LPWAN), đặc biệt trong các ứng dụng Smart Lighting, Smart Pole, đo đếm, giám sát môi trường, nông nghiệp thông minh và Smart City.
Tại Việt Nam, việc sử dụng dải tần này đã được quy định tương đối rõ về băng tần, công suất phát, chu kỳ hoạt động, điều kiện miễn giấy phép tần số và yêu cầu hợp quy đối với thiết bị. Đây là những nội dung cần được doanh nghiệp và chủ đầu tư lưu ý khi lựa chọn thiết bị LPWAN nhập khẩu hoặc triển khai hệ thống IoT.
1. 920–923 MHz là dải tần được phép sử dụng cho LPWAN
Theo 01/VBHN-BKHCN ngày 04/06/2025 về danh mục thiết bị vô tuyến điện được miễn giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện, thiết bị mạng diện rộng công suất thấp (LPWAN) được quy định hoạt động trong dải 920–923 MHz với công suất phát không quá 25 mW ERP. VBPL
Đây là phổ tần dùng chung, không phải băng tần độc quyền dành riêng cho một công nghệ cụ thể.
Đáng chú ý, trong cùng khu vực tần số còn có các loại thiết bị vô tuyến khác được phép hoạt động, chẳng hạn thiết bị RFID và một số thiết bị vô tuyến cự ly ngắn. Vì vậy, việc thiết kế mạng LPWAN phải tuân thủ các giới hạn kỹ thuật về công suất và phát xạ nhằm hạn chế gây nhiễu cho các hệ thống khác.
920–923 MHz là dải tần được quy định cho LPWAN tại Việt Nam, nhưng không nên hiểu là “băng tần độc quyền của LoRaWAN”.
2. Khi nào thiết bị LPWAN được miễn giấy phép tần số?
Điểm quan trọng nhất đối với các hệ thống IoT là:
Thiết bị LPWAN 920–923 MHz có công suất ≤25 mW ERP
được miễn giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện, với điều kiện thiết bị đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật và khai thác quy định.
Theo Phụ lục 19 của quy định hiện hành:
Nội dung | Quy định |
|---|---|
Băng tần | 920–923 MHz |
Công suất phát | ≤25 mW ERP |
Quy đổi | ≤14 dBm ERP |
Gateway – Duty Cycle | ≤10% |
Sensor/Endpoint – Duty Cycle | ≤1% |
Phát xạ giả | Theo giới hạn quy định |
Cơ chế sử dụng | Phổ tần dùng chung |
Như vậy, một Gateway LPWAN hoặc thiết bị IoT hoạt động tại 920–923 MHz không phải xin giấy phép tần số riêng nếu thuộc đúng phạm vi miễn giấy phép và đáp ứng các điều kiện kỹ thuật nêu trên.
3. Không được nhầm giữa công suất RF và ERP
Một vấn đề thường gặp khi lựa chọn thiết bị LPWAN là chỉ nhìn vào thông số TX Power của nhà sản xuất.
Quy định của Việt Nam sử dụng giới hạn ERP – Effective Radiated Power, không đơn thuần là công suất đầu ra của module RF.
Vì vậy, khi đánh giá một thiết bị cần xem xét đồng thời:
Công suất phát RF + đặc tính anten → ERP thực tế
Ví dụ, một module có công suất phát 20 dBm nhưng sử dụng anten có độ tăng ích cao vẫn có thể dẫn tới ERP vượt giới hạn 14 dBm.
Do đó, với thiết bị LPWAN triển khai tại Việt Nam, hồ sơ kỹ thuật nên thể hiện rõ công suất ERP của cấu hình thiết bị và anten, thay vì chỉ ghi “TX Power”.
4. Duty Cycle – yêu cầu quan trọng đối với LPWAN
Do 920–923 MHz là phổ tần dùng chung, pháp luật quy định giới hạn thời gian thiết bị chiếm dụng kênh.
Theo Phụ lục 19:
Gateway: Duty Cycle không quá 10%;
Thiết bị đầu cuối/Sensor: Duty Cycle không quá 1%.
Quy định này có ý nghĩa trực tiếp đối với thiết kế mạng.
LPWAN được thiết kế cho các ứng dụng truyền dữ liệu dung lượng nhỏ, không liên tục như:
trạng thái đèn; điện năng tiêu thụ; nhiệt độ; độ ẩm; chất lượng môi trường; cảnh báo; dữ liệu cảm biến.
Do đó, LPWAN không được thiết kế để thay thế các mạng truyền dữ liệu tốc độ cao như Wi-Fi, 4G/5G hoặc Ethernet.
5. Cơ sở kỹ thuật: QCVN 122:2020/BTTTT
Các yêu cầu kỹ thuật đối với thiết bị LPWAN 920–923 MHz được quy định tại:
QCVN 122:2020/BTTTT – Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị vô tuyến mạng diện rộng công suất thấp (LPWAN).
Quy chuẩn này quy định các yêu cầu liên quan đến:
tần số hoạt động;
công suất phát;
ERP;
phát xạ giả;
phát xạ ngoài băng;
băng thông chiếm dụng;
Duty Cycle;
đặc tính máy phát và máy thu;
các phép đo kiểm tương ứng.
Đây là quy chuẩn kỹ thuật của Việt Nam, do đó cần được xem là cơ sở chính khi đánh giá thiết bị LPWAN trước khi nhập khẩu và triển khai.
6. Miễn giấy phép tần số không đồng nghĩa miễn hợp quy
Đây là điểm đặc biệt cần lưu ý.
Có hai yêu cầu pháp lý khác nhau: Miễn giấy phép sử dụng tần số không đồng nghĩa với được miễn chứng nhận/công bố hợp quy sản phẩm.
Theo Thông tư 29/2025/TT-BKHCN, hiện đang có hiệu lực từ ngày 31/12/2025, thiết bị vô tuyến LPWAN thuộc danh mục sản phẩm, hàng hóa có khả năng gây mất an toàn thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ.
Đối với LPWAN hoạt động tại 920–923 MHz:
thiết bị ≤25 mW ERP áp dụng QCVN 122:2020/BTTTT và QCVN 18:2022/BTTTT;
thiết bị trên 25 mW đến 306 mW ERP áp dụng QCVN 47:2015/BTTTT và QCVN 18:2022/BTTTT theo danh mục hiện hành.
Do đó, khi nhập khẩu thiết bị Gateway, Sensor hoặc thiết bị truy cập LPWAN, doanh nghiệp cần kiểm tra hồ sơ chứng nhận/công bố hợp quy bên cạnh việc kiểm tra tần số và công suất.
7. Trường hợp thiết bị có công suất lớn hơn 25 mW
Không phải mọi thiết bị LPWAN 920–923 MHz đều bị giới hạn ở 25 mW.
Quy định hiện hành có đề cập thiết bị LPWAN hoạt động tại 920–923 MHz với công suất trên 25 mW ERP đến 306 mW ERP. Tuy nhiên, nhóm thiết bị này không thuộc trường hợp miễn giấy phép sử dụng tần số như thiết bị ≤25 mW ERP.
Vì vậy, cần phân biệt:
Thiết bị LPWAN 920–923 MHz | Tình trạng |
|---|---|
≤25 mW ERP | Có thể thuộc diện miễn giấy phép tần số nếu đáp ứng điều kiện |
>25–306 mW ERP | Không thuộc diện miễn giấy phép thông thường; phải tuân thủ chế độ cấp phép tương ứng |
Ngoài phạm vi quy định | Phải đánh giá theo quy hoạch và quy định tần số hiện hành |
Điều này đặc biệt quan trọng khi lựa chọn Gateway có công suất phát cao hoặc sử dụng anten gain lớn.
8. LoRaWAN và AS923: cần hiểu đúng
Một số tài liệu kỹ thuật của nhà sản xuất thường ghi: LoRaWAN – AS923, AS923-1, AS923-2...
Tuy nhiên, cần phân biệt: AS923 là tham số vùng của hệ sinh thái LoRaWAN, không phải tên của một quy định pháp luật Việt Nam.
Cơ sở pháp lý tại Việt Nam là các quy định về 920–923 MHz, công suất ERP, phát xạ, Duty Cycle và các yêu cầu kỹ thuật tương ứng.
Do đó, khi lựa chọn thiết bị LoRaWAN cho Việt Nam, không nên chỉ dựa vào việc nhà sản xuất ghi “AS923”. Cần kiểm tra thêm:
thiết bị có hỗ trợ đúng 920–923 MHz;
công suất ERP;
cấu hình anten;
Duty Cycle;
chứng nhận/hồ sơ hợp quy;
khả năng khóa cấu hình ngoài dải tần được phép.
9. Ý nghĩa đối với các hệ thống Smart City và Smart Lighting
Quy định 920–923 MHz tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai các mạng IoT diện rộng với số lượng lớn thiết bị.
Một kiến trúc điển hình có thể gồm:
Sensor / Smart Lighting Controller
│
│ 920–923 MHz
▼
LPWAN Gateway
│
Ethernet / Fiber / 4G
│
▼
IoT / LoRaWAN Server
│
▼
CMS / Dashboard
│
API / GIS / IOC
Mô hình này phù hợp với các ứng dụng:
Smart Lighting;
Smart Pole;
đo đếm điện năng;
giám sát môi trường;
quản lý tài sản đô thị;
nông nghiệp thông minh;
giám sát hạ tầng;
cảnh báo và cảm biến IoT.
Đặc biệt, với hệ thống Smart Lighting quy mô lớn, việc sử dụng LPWAN 920–923 MHz giúp kết nối số lượng lớn bộ điều khiển và cảm biến với yêu cầu truyền dữ liệu nhỏ, giảm nhu cầu kéo cáp hoặc sử dụng SIM cho từng thiết bị.
10. Kết luận
Có thể tóm tắt quy định pháp lý đối với LPWAN tại Việt Nam như sau:
Dải tần 920–923 MHz được quy định cho thiết bị LPWAN sử dụng phổ tần dùng chung. Thiết bị có công suất phát không quá 25 mW ERP có thể được miễn giấy phép sử dụng tần số nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện kỹ thuật và khai thác.
Đồng thời, thiết bị vẫn phải đáp ứng các yêu cầu về QCVN 122:2020/BTTTT, QCVN 18:2022/BTTTT và quy định quản lý sản phẩm hiện hành, trong đó Thông tư 29/2025/TT-BKHCN là văn bản quan trọng cần lưu ý khi đánh giá sản phẩm LPWAN hiện nay. VBPL
Vì vậy, khi lựa chọn thiết bị LPWAN/LoRaWAN cho các dự án Smart City, Smart Lighting, Smart Pole và IoT tại Việt Nam, không nên chỉ quan tâm đến tầm phủ sóng hay công suất phát của thiết bị. Cần đồng thời kiểm tra đúng dải tần, ERP, Duty Cycle, phát xạ và hồ sơ hợp quy để bảo đảm thiết bị có thể được triển khai phù hợp với quy định Việt Nam.
Căn cứ pháp lý chính
Luật Tần số vô tuyến điện và các văn bản sửa đổi, bổ sung.
01/VBHN-BKHCN ngày 04/06/2025 – quy định danh mục thiết bị vô tuyến điện được miễn giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện.
QCVN 122:2020/BTTTT – Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị vô tuyến mạng diện rộng công suất thấp (LPWAN).
QCVN 18:2022/BTTTT – Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tương thích điện từ đối với thiết bị vô tuyến điện.
Thông tư 29/2025/TT-BKHCN – Danh mục sản phẩm, hàng hóa có khả năng gây mất an toàn lĩnh vực CNTT và viễn thông; có hiệu lực từ 31/12/2025.
Nguồn pháp lý: Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật và các văn bản/quy chuẩn kỹ thuật do cơ quan quản lý nhà nước ban hành.
